‘blog van Brambonius’

januari 31, 2013

Het grote on-nut van woorden ‘conservatief’, ‘liberaal’ en ‘progressief’

 

Foto0067

Mensen houden van een simpele begrijpelijke wereld, en hebben daarom de neiging om de wereld in eenvoudige categorieën te verdelen, liefst dan ook nog onproductief polariserend in maar twee zwart-wit categoriëen blijkbaar. Dat de werkelijkheid daarmee geweld aangedaan wordt, en dat je op die manier een heel geforceerd wereldbeeld opbouwt blijkt daarbij blijkbaar niet op te vallen of geen probleem te zijn.

De Engelstalige dichotomie bijvoorbeeld tussen ‘liberal’ en ‘conservative’ heeft voor mij weinig nut, integendeel. Ten eerste wordt ze dikwijls gebruikt als een vals dillema: er zijn veel meer mogelijkheden dan deze twee, en alles zwartwit in twee hokjes proppen is als de kleurrijke werkelijkheid op een kleuren-TV proberen te vangen: gevaarlijk reductionistisch… Op zich is er een heel spectrum in meerdere dimensies… Een wereldbeeld dat strak aan één van deze twee kanten zit zal heel zeker een vals ‘wij-tegen-zij’ gevoel geven zonder begrip voor de ander…

Bovendien zijn de gegeven woorden helemaal geen echte tegengestelden van elkaar: ‘liberal’ heeft uiteindelijk maar te maken met een denkstroming die zijn wortels heeft in het moderne denken, en ‘conservative’ is een appellering aan de traditie die behouden moet worden. Wat ironisch gezien in Amerikaanse context een soort van ouderwets modernistisch liberalisme is, om maar aan te tonen hoe bizar we eigenlijk bezig zijn als mensen soms… Maar wat conservatief is zal enorm verschillen alnaargelang de context en respetcievelijke traditie dus: voor een Vlaming zal conservatief iets anders zijn dan voor een Amerikaan, of een Japanner, of een Inuit, of een Piraha…

‘Liberaal’ is trouwens ook niet helemaal hetzelfde als ‘progressief’, wat het meer logische tegengestelde is van ‘conservatief’ dat evengoed gebruikt wordt. Maar dat woord is evengoed problematisch, omdat het evengoed gepositioneerd is tegenover een gegeven traditie, die al naar gelang de context geheel verschillend zal zijn. Geen enkele denkrichting zal ooit trouwens ooit helemaal progressief zijn of conservatief, maar het ene willen behouden (op verschillende mogelijke manieren die mekaar uitsluiten) en dus ‘conservatief’ zijn op dat vlak, en het andere willen veranderen (ook week op heel uiteenlopende manieren) en dus zogezegd ‘progressief’ zijn hier.

(Links er recht zijn gelijklopend onbehulpzame termen trouwens, maar laten we het daar even niet over hebben…)

Maar er is meer, en dat hebben wij als kinderen van de moderniteit niet door, omdat het een manier van denken is die ons omgeeft als het water de vis. De connotatie is voor veel mensen dat ‘vooruitgang’ iets ontegensprekelijk positiefs is. Dat is een puur modern idee, dat bij mensen van andere tijden of culturen helemaal niet aanwezig hoeft te zijn*, en dat ikzelf ook volledig in twijfel durf te trekken en de vuilbak in kieperen. En daarvoor hoef je niet naar de eerder genoemde Piraha te gaan, in de middeleeuwen bijvoorbeeld was er hier ook het tegenovergestelde idee, dat wat ouder was beter zou zijn dan wat nieuwer is. Het woord ‘primitief’ bijvoorbeeld had in oudere tijden geen negatieve blijklank (eerder het tegenovergestelde, de ‘primitieve’ kerk werd geacht zuiverder te zijn dan de latere kerk bijvoorbeeld), in Beowulf komt het idee voor dat een oud zwaard waarschijnlijk beter is dan een nieuw.

(Misschien dat er mensen aan de conservatieve kant zijn die ‘terug naar toen’ als het ideaal zien. Dat is natuurlijk even contraproductief en zinloos)

Vooruitgaan in tijd betekent gewoon verandering en evolutie, en dat is neutraal. Of beter, die verandering kan zowel positief als negatief zijn. Het gebruik van het woord ‘progressief’ als ‘het wordt beter’ vind ik daarom problematisch. Het doet me denken aan het naief modern vooruitgangsoptimisme van de verlichting. Dit moderne vooruitgangsdenken heeft trouwens ironische gezien zijn theologische wortels in het Joods-christelijk eschatologisch denken, dat zeer sterk teleologisch van aard is… Alleen is het ergens in de loop van de evolutie van het Westerse moderne denken (tussen Hegel en Marx?) van zijn religieuze roots ontdaan. Maar dat neemt niet weg dat dit soort van vooruitgangsdenken niet anders dan teleologisch (naar een doel toewerkend) gezien kan worden.

Laten we dus stoppen met deze polarisatie, please. We maken het moeilijk om echt de dingen achter te laten die we achter moeten laten en tegelijkertijd terug te gaan naar de juiste weg waar we ooit verkeerd gegaan zijn anderzijds als we blijven in twee kanten denken.

Nu, als we kijken of de woorden op mezelf van toepassing zijn kan ik elke keer ja en nee zeggen. Ik ben een door modernisme beinvloedde Westerling, dus ik zal zeker een aantal liberale denkbeelden hebben. Uitgesproken theologisch liberalisme kan ik niks mee, maar waarschijnlijk zal ik zoals alle moderne gelovigen (ook de heel conservatieve) invloeden hebben van liberalisme -positief of negatief- die ik niet zie zelf… Conservatief als behoudingsgezind tegenover mijn traditie ben ik in ruime zin zeker, tegenover de grote Christelijke traditie, maar niet tegenover een specifieke traditie. Progressief in de zin dat bepaalde dingen moeten veranderen, maar juist daarin vind ik de termen helemaal zinloos: bescherming van het millieu en de hele schepping vind ik bijvoorbeeld belangrijk, en als er enige logica in de wereld zou zijn zou dat een ‘conservatief’ idee zijn (hoe behoudensgezind kan je zijn?) maar nee, het schijnt progressief te zijn… (En dat terwijl ik het grotendeels meegekregen heb van mijn leraars katholieke godsdienst in de lagere en middelbare school…)

peace

Bram

december 9, 2010

boekbespreking: Andrew Marin – Love is an orientation

Titel: Love is an orientation, Elevating the conversation with the gay community
Auteur: Andrew Marin
Voorwoord door: Brian McLaren
Uitgeverij: IVP books
Jaar van uitgave: 2009
ISBN: 978-0-8308-3626-0
Taal: engels
quotering (op 5): *****

Holebi’s en conservatieve Christenen, het blijft dikwijls een moeilijke kloof om te overbruggen, waarbij er aan beide kanten serieuze problemen zijn met de andere kant. Beide groepen zitten vol met oordelen over de andere, en veel dialoog is er dikwijls dan ook niet, eerder wederzijdse afkeer en afwijzing, en mensen die diep gekwetst zijn tot in de kern van wat ze als hun identiteit beschouwen.

De Amerikaan Andrew Marin staat zelf aan de kant van de conservatieve Christenen. Hij is de stichter van de naar hem genoemde Marin foundation, die probeert bruggen te bouwen tussen de holebi-gemeenschap en evangelische Christenen, zonder één van de kanten tekort te doen. Zijn boek is een belangrijke stem in een zeer moeilijke discussie, die meestal zelfs uit de weg wordt gegaan ofwel doodgeschreeuwd met moordende wederzijdse veroordelingen.

Het verhaal van Andrew is interessant. Als homofobe student in een conservatieve Christelijke omgeving, die woorden als ‘gay’ en ‘faggot’ als scheldwoord gebruikte, krijgt hij de schok van zijn leven als zijn drie beste vrienden, 2 meisjes en een jongen, onafhankelijk van elkaar op ongeveer 3 maanden tijd ‘uit de kast komen’ en aangetrokken te blijken zijn tot hetzelfde geslacht. Andrew’s wereld stort in elkaar, en hij gaat op zoek naar antwoorden op zijn vragen (gaan zijn vrienden nu per definitie naar de hel?) en dat doet hij heel grondig: hij kiest ervoor om zich onder te dompelen in de homo-scene, om de wereld die hij niet kent te leren kennen. (Hij woont trouwens nog steeds als getrouwde hetero-man met zijn gezin bewust in een homo-buurt)

Langzaam leert hij een heel andere wereld kennen, met nieuwe vrienden, en leert hij de mensen kennen achter wat voor sommige conservatieve religieuze mensen alleen maar een theologische kwestie is, mensen die gediscrimineerd worden, mensen die vriendschap en liefde zoeken zoals iedereen, en soms mensen die zeer zwaar gekwetst zijn door zij die zich Christen noemen, maar die blijkbaar toch niet met zoveel liefde omgaan met wie anders is, zoals Christus zelf deed.

In het boek vinden we verder een interessante beschouwing op alle bijbelverzen (6 in totaal) die gebruikt worden om homoseksualiteit als zonde te categoriseren, alsmede als een aantal interessante beschouwingen vanuit het standpunt van de holebi-wereld die naar het Christendom kijkt. Zelfs al is de Amerikaanse situatie soms sterk verschillend dan nog denk ik dat we veel kunnen leren van de houding van Andrew’s ervaringen en houding.

Een boek als dit zal een aantal mensen teleurstellen. Sommigen zullen vinden dat Andrew te ver gaat aan de ene kant, anderen dat hij niet ver genoeg gaat. Maar of we met de theoretische theologie eens zijn of niet (hij laat zelf een aantal dingen in het midden), de praktijk van Andrews leven is een goed voorbeeld van iemand die Jezus volgt op het vlak van de liefde voor zij die door velen afgewezen worden, en dan tragisch genoeg vooral door religieuze mensen…. Een boek dat ons herinnert aan wat we als volgeling van Jezus eigenlijk zouden moeten weten: Mensen zijn belangrijker dan ons gelijk halen… En als Christen is het verkeerd om neer te kijken op eender welke bevolkingsgroep, en mogen we niemand afschrijven!

Een aanrader dus voor evangelische en andere Christenen om hun blik te verruimen en de ogen open te doen voor de mensen achter wat soms bekeken wordt als een ‘theologische kwestie’, en naar hen te kijken met Jezus’ ogen.

shalom

Bram

februari 5, 2010

ondertussen op mijn engelstalige blogpagina…

Heel wat discussie ondertussen op mijn engelstalige blog. Ik vrees dat ik die posts niet ga vertalen, maar zij die engels lezen zijn misschien geinteresseerd:

Begin dit jaar ben ik binnengevallen in een zij-sprongetje van een discussie tussen de 2 joneses van de emerging church (Andrew en Tony) over huwelijk: ‘the emerging joneses and my anarchist marriage’. Een onderwerp dat ik gisteren verder heb aangeboord in ‘avatar and the core of the christian view on marriage‘ ,mede met inspiratie uit de avatar-film (en een onderwerp waar ik hier ook al over geschreven heb:  sex en huwelijk nul, één, twee.

Verder een paar onderwerpen in dezelfde richting: ‘male Christianity vs mother Teresa‘, over waarom ik het boek dat in het nederlands ‘de ongetemde man‘ heet van John Eldredge op p 19 al neerlegde. En een beschouwing over een Lady gaga- video en mijn eigen beleving van liefde en seksualiteit in ‘post-human broken sexuality vs the beauty in this innocence‘.

veel leesgenot

Bram

november 11, 2007

sex en huwelijk twee: huwelijk en ‘ongehuwd’ samenwonen

Filed under: bijbel, Christendom, Liefde, samenleving, seksualiteit, theologie — Tags: , , , , , , — brambonius @ 1:39 pm

gegroet;

Dit is dus deel twee van mijn ‘studie’ over het huwelijk die al heel lang in mijn hoofd zit en er nu blogmatig uitkomt… Waar beginnen we? Zoals ik in deel één https://brambonius.wordpress.com/2007/10/21/sex-en-huwelijk-een-een-vlees gezegd heb is het huwelijk niet een verzinsel van de mens, maar een scheppingsorde, een essentieel deel van mens-zijn zoals God dat geschapen heeft. We kunnen daar als mens we structuren rond bouwen, maar het definieren van wat een huwelijk is is iets dat door God zelf gedaan is, en dat boven alle menselijke wetten staat. Zoals Jezus in de discussie in Marcus 10 met de farizeëers aantoont door niet verder te gaan op de wet maar terug te gaan naar de Schepping van de mens als man en vrouw, iets wat dus algemeen over de hele mensheid gaat…Het idee dat een huwelijk alleen door de staat kan worden ‘gesloten’ van onze cultuur (en zelfs in de belgische grondwetstaat) is één grote illusie, en menselijke zelfoverschatting.

Wat is dan de waarde van een ‘officieel huwelijk’? In zo ongeveel elke cultuur is er een vorm van huwelijk, waarbij een koppel een gezin vormt (soms zijn er ook meerdere verbintenissen, zoals polygamie of polyandrie, maar ook deze zijn dikwijls levenslang) en elke cultuur heeft zijn eigen manier van een huwelijk te structureren en bevestigen. Zelden gaan mensen zonder meer bij mekaar wonen om een gezin te vormen dat door de samenleving als dusdanig wordt geaccepteerd. Hoewel dat zeker wel bestaat, zoals de huwelijken ‘in common law’ in bepaalde delen van America. Maar meestal bevestigen mensen hun relatie als een verbond aan de samenleving en/of aan God met een feest en een ceremonie waarbij beloften worden uitgesproken. Dat is natuurlijk niet meer dan logisch.

Beloftes van trouw zijn een logisch deel van een relatie. Belangrijk is in de eerste plaats dat die gemeend door de partners aan elkaar zijn uitgesproken, maar een koppel is niet alleen. Als Christen is het belangrijk om god te betrekken in zo’n belangrijk deel van jezelf, en ook de gemeenschap en dikwijls ook autoriteiten vragen bevestiging van de vorming van een gezin.

Maar wat is de kern van een ‘wettelijk huwelijk’? Niets anders dan een omkadering waarbij een ‘één vlees’-relatie aan de autoriteiten besvetigd wordt als gezin… Als we even verder kijken dan onze neus lang is dan is een samenwoningscontract dus ook niets anders dan een soort van ‘wettelijk huwelijk’, maar dan wel in light-versie. Een contract dat niet uitgaat een blijvend karakter, en dus alleen maar het feitelijk hier-en-nu van een relatie beschermt. Maar het is niet omdat het woord ‘huwelijk’ niet gebruikt wordt dat het geen feitelijk huwelijk is of als dusdanig zou behandeld mogen worden…

We kunnen dus eigenlijk zeggen dat ongetrouwd samenwonen voor een koppel een oxymoron is, een term die zichzelf tegenspreekt, het is niet een vorm van ‘ontucht’, maar een ‘één vlees’-relatie, een gezin dat mogelijk naar meer volledigheid vraagt. Als het gaat om twee mensen die mekaar trouw beloofd hebben maar dat om een of andere reden niet aan de staat willen bevestigen als ‘huwelijk’, voldoet het eigenlijk aan alle kenmerken van een huwelijk, en het enige aanwezige probleem is van semantische aard, een definitieprobleem rond het woord ‘huwelijk’. Een koppel dat niet wil trouwen omdat ze dan sneller uiteen kunnen gaan als er iets misloop zondigt tegen hun relatie, omdat ze de ernst van hun relatie niet willen inzien, en in dat geval is ‘ongetrouwd samenwonen’ eigenlijk zelfbedrog: Praktisch gezien is het misschien makkelijker om uiteen te gaan, maar de band tussen 2 mensen met of zonder wettelijke bevestiging zal hetzelfde zijn. Emotioneel zal het even erg aankomen als een scheiding, want de binding zit niet in het huwelijk, de binding zit in de zielen van 2 mensen die een ‘één vlees’-relatie hebben…

Wat is vanuit christelijk oogpunt dan belangrijk? Dat we de ‘één vlees’-relaties serieus nemen, of ze nu wettelijk bevestigd zijn of niet. De mens is geschapen voor levenslange relaties, en seksuele relaties vragen zowiezo om de volledigheid om een gezin te worden… Als we ze dat onthouden dan zondigen we tegen het huwelijk…

En de kern moet liefde zijn natuurlijk…;

shalom

Bram

(alle commentaar is en blijft welkom…)

oktober 21, 2007

sex en huwelijk één: één vlees

Filed under: bijbel, Christendom, Liefde, samenleving, seksualiteit, theologie — Tags: , , , , , , — brambonius @ 1:00 pm

Zoals ik al veel langer(bijna een jaar ondertussen) van plan was, ga ik eens beginnen met een poging tot het geven van een bijbelse uitleg over sex en huwelijk zoals ik die begrijp. Dit is deel 1, misschien komen er dus nog delen, hangt ook af van de reacties (als die er zijn…)

Waar beginnen we? Om te kijken naar de christelijke betekenis van het concept huwelijk stel ik voor dat we er eens de bijbel bij nemen, door de lens van de woorden van Jezus Christus zelf. Die haalt in Marcus 10 de woorden aan van het Scheppingsverhaal en geeft daar nog een toevoeging bij:

6 Van het begin der schepping heeft Hij hen als man en vrouw gemaakt; 7  daarom zal een man zijn vader en moeder verlaten, en die twee zullen tot een vlees zijn. 8  Zo zijn zij niet meer twee, maar een vlees. 9  Hetgeen dan God samengevoegd heeft, scheide de mens niet.

De context van deze woorden is een gesprek tussen Jezus en de farizeëers over echtscheiding. Inplaats van een verdere discussie over het huwelijk in de wetten van Mozes te houden, gaat Jezus opeens terug naar het definioeren van het huwelijk als iets veel universeler dan wettelijke definities: De schepping van de mens man en vrouw! De instelling van het huwelijk is dus duielijk niet zomaar kwestie van wetjes interpreteren, maar een universele scheppingsorde, die niet enkel telt voor het joodse volk, maar voor alle mensen. Wat niet meer dan logisch is, want ondanks de heel verschillende invullingen kennen bijna alle volkeren op deze aardkloot wel een vorm van huwelijk.

Zoals Jezus het uitdrukt is het héél sterk: Man en vrouw worden “één vlees” en zijn niet meer twee, maar één. Het huwelijk wordt hier van nature als een blijvende en onverbreekbare relatie gezien. Man + vrouw = één vlees.

De uitdrukking ‘één vlees’ heeft 2 betekenissen in de rabijnse traditie, want in deze woorden zijn gezin en een sexuele relatie synoniem aan elkaar. Man en vrouw worden samen een nieuwe eenheid, die niet verbroken dient te worden. (Dat is natuurlijk wel mogelijk, maar niet de bedoeling, levenslange relaties zijn de norm bijbels gezien, en als daarvan wordt afgweken worden mensen beschadigd…)

Nu gaan we over naar sex. Zoals net gezegd is sex hier synoniem voor huwelijk in de uitdrukking ‘één vlees’. Paulus zegt zelfs ergens dat wie sex heeft met een hoer één vlees met haar is, waarbij duidelijk is dat de zonde bij hoererij niet ligt in het sex hebben zonder relatie, maar dat het probleem veel dieper is: Die relatie is er (of zou er moeten zijn) bij elk sexueel contact. Elk sexueel contact legt een binding tussen twee mensen die eigenlijk een huwelijk zou moeten worden, want elke ‘één vlees’-relatie vraagt om volledigheid, om het worden van een volwaardig gezin. Dat omvat dus uiteindelijk liefde, sex, blijvendheid, samenwonen als gezinseenheid, bevestinging van de relatie aan de maatschappij, en kinderen. Het is niet zo dat een relatie die één of meerdere dingen mist (of nog niet heeft) er geen is, maar uiteindelijk vraagt elke ‘één vlees’ relatie die volledigheid om tot zijn recht te komen!

Het huwelijk heeft dus niet zoveel te maken met wettelijke instellingen of menselijke definities. Die kunnen het huwelijk wel beschermen of overkoepelen, maar niet definieren, want de definitie is er al van bij de Schepping. Zo zal het ontkennen van het definitieve karakter van een huwelijk in een één vlees-relatie (“wij trouwen niet maar wonen samen”) niet tegengaan dat een relatie toch vraagt om volledigheid, en emotioneel zal het uiteengaan van deze relatie even sterk en vernietigend zijn als een scheiding. Een ‘één vlees’-relatie is een feitelijk iets, zelfs al wordt het niet erkend.

Een opmerking: In deze ‘realistische’ benadering van het huwelijk bestaat er niet zoiets als ‘voorhuwelijkse seks’, maar is er een veel groter probleem, namelijk het niet erkennen en zelfs het aborteren van ‘één vlees’-relaties die nooit de kans zullen krijgen om een volwaardig gezin te worden (wettelijk getrouwd of samenwonend is daarbij niet zo belangrijk) Sex is iets heel belangrijk, het is een één-worden van twee personen, en daarbij wordt een gezin verwekt, dat vraagt om uit te groeien tot een volwaardige relatie!!! ‘Sex zonder huwelijk’ is dus duidelijk een groot probleem, omdat je wel de vleselijke bevestiging hebt van de relatie, maar al de rest niet, ‘Wel de lusten niet de lasten’…

Ik hoop dat jullie dit kunnen volgen…

shalom

Bram

oktober 7, 2007

sex en huwelijk (nul)

Filed under: bijbel, Christendom, Liefde, seksualiteit — Tags: , , , , , — brambonius @ 7:19 am

jow;

Ik heb al eerder mensen beloofd dat ik een uitleg ging geven over sex en huwelijk, maar ik heb nog steeds de tijd niet gehad… Mensen die interesse hebben kunnen wel eventjes (?) deze text lezen van John Howard Yoder:

http://theology.nd.edu/people/research/yoder-john/documents/ONEFLESHUNTILDEATH.pdf

(link kopieren in browervenster)

shalom

Bram

juni 28, 2007

Sex, Liefde en God…

Filed under: Christendom, Liefde, seksualiteit — Tags: , , , , — brambonius @ 6:13 pm

(dit is deel van een oudere blog, ooit als 1 geheel gepost op http://www.myspace.com/bramc in het engels, en nu vertaald en in 2 geknipt en wat uitgebreid…)

Over sex: Is er één onderwerp dat zo over-gehyped wordt in deze wereld? Is er één onderwerp dat zo misbruikt wordt? En ondanks dat iedereen ermee gebombardeert wordt in deze wereld heeft het mij nooit kunnen interesseren, toch op de manier zoals het in deze wereld wordt verkocht.

Je hebt het recht om mij naief te noemen voor mijn perceptie ervan, maar hier is mijn versie: Heel mijn leven ben ik vrijgezel geweest, en voordat ik de relatie begon met het meisje dat mijn vrouw is geworden had ik zelfs nog nooit een meisje gekust… Sommige mensen geloven het niet als ik het zo vertel, maar voor mij is dat de natuurlijke manier, en gewoon heel logisch: samen alles ontdekken… Ze is mijn beste vriend, minnaar, het grootste geschenk dat ik ooit van God gekregen heb, en onvervangbaar. Ik ben er mij heel goed bewust van dat zoiets maar één keer in een leven kan voorkomen. En dat het voor veel mensen bijna buitenaards klinkt om zoiets te horen waarschijnlijk…

Liefde is iets vreemds… Het is vreemd als iemand zoveel van je houdt zoals zij doet met mij. Het is vreemd wanneer iemand zoveel over je weet, inclusief al de duistere dingen van jezelf die je haat, en toch nog meer van je houdt dan je zelf kan snappen. Het hele Eros gedeelte is maar een deeltje van het grote geheel, en liefde zou er ook nog zijn zonder sex, en zou nog steeds kompleet en allesomvattend zijn in een sexloze wereld… Natuurlijk is het wel een deel van de relatie, en ook iets heel speciaal voor ons juist omdat we het allemaal samen hebben kunnen ontdekken. Het kan alleen deel zijn van onze relatie, en niet iets op zichzelf… Het is maar een uitdrukking van iets dat zelf veel dieper ligt, het is jezelf geven, letterlijk één worden, en heel kwestbaar zijn zonder dat je ergens bang voor moet zijn… Een uitdrukken van liefde, een liefde die 2 levens heeft samengebonden, die nooit perfet zullen zijn, maar dat maakt niet uit, juist de imperfecties maken het veel mooier!

Als iemand op die manier van je houdt, en je dan beseft en voelt dat God zelf nog meer van je houdt, met een liefde die onbeschrijfelijk veel groter is, dan kan je niet veel meer doen dan erin wegzinken.

Liefde is datgene wat ertoe doet… Geen geld, bezit, werk, of sex…

Love is the first law!!

The love that you have given is what matters in the end!!

shalom

Bram

Maak een gratis website of blog op WordPress.com.