‘blog van Brambonius’

november 28, 2009

‘Raak de gezalfde des Here niet aan!’

‘Raak de gezalfde des Here niet aan!’

Die uitspraak krijg je soms in bepaalde Christelijke kringen te horen wanneer je kritiek hebt op (hun) Christelijke lijders. Een uitdrukking die ik altijd vreemd gevonden heb. En waar ik eigenlijk het ook niet mee eens ben om ze op die manier te gebruiken. Dat wil ik dus eens kort onder de loep leggen.

Waar komt de uitdrukking vandaan? Zoals te vermoeden komt hij ergens uit de bijbel, iets preciezer Uit een verhaaltje in het oude testament, dat te vinden is in 1 Samuel 24. r David, die op vlucht is voor Koning Saul, krijgt opeens de perfecte kans krijgt om zijn belager te doden, als hij zich met zijn mannen achterin een spelonk verstopt heeft waar saul ook binnenkomt. Maar dat weigert hij, omdat hij de gezalfde van de Heer niet wil doden: “De HEER verhoede dat ik mijn koning, Gods gezalfde, iets zou aandoen en mijn hand tegen hem zou opheffen. Hij is immers door de HEER zelf als koning aangewezen”. Samengevat: de uitdrukking komt van David die Weigert om zijn vijand te doden omdat die vijand door God gezalfd is als Koning van Israel…

De relevantie van dit verhaal om het toe te passen op moderne Christelijke leiders lijke me ver te zoeken eerlijk gezegd. De vergelijking tussen de zalving van een oud-israelische koning en die van een pinkster-predinkant (als dat woord ‘zalving’ al gebruikt wordt, wat in die kringen meestal wel het geval is.) bijvoorbeeld lijkt mij op geen enkele manier te vergelijken. En bovendien gaat het hier heel duidelijk om het doden van de vijand. Niet om het uitoefenen van kritiek. Uiteindelijk krijgt Saul, de gezalfde in kwestei ook kritiek van Samuel, en David van Nathan. Wat ze allebei verdiend hadden. Ook een ‘gezalfde’, als je dat woord voor een leider wil gebruiken, is een mens die fouten maakt en dan verantwoording moet afleggen aan anderen. In het geval van de israelische koningen waren dat profeten. In het geval van de brieven van Paulus leggen Christenen vooral verantwoording af aan elkaar. De brieven van het NT die aan kerken geschreven zijn zijn aan de hele kerk geschreven, en niet aan leiders trouwens…

Trouwens, wat betekent het woord ‘gezalfde’, en wat voor relevantie heeft het voor ons? Speciale figuren zoals koningen en profeten werden gezalfd in het oude testament. Maar het woord werd op een andere manier gebruikt ook: uiteindelijk ligt het belang bij dé gezalfde, de Messias in het hebreeuws, waar op gewacht werd en nog steeds wordt door sommige joden. Wij Christenen weten dat die niet gekomen is in de vorm van een politiek en militair leider die van Israel terug een vrij land maakte, maar in de persoon van Jezus, die een heel ander Koninkrijk kwam brengen. Jezus, de profeet, priester en Koning, waarvan alle gezalfden uit het oude testament maar een voorafspiegeling waren. Het woord christus is trouwens niet meer dan een vertaling van ‘messias’ of ‘gezalfde’. dus uiteindelijk wie is de gezalfde des Here waar het om draait? Jezus, de Christus!

Het woord Christen zou volgens sommigen zoiets betekenen als ‘kleine Christus’. Als dat zo is dan zijn we allemaal gezalfden op onze manier. En dan zou ‘raak de gezalfden niet aan’ toegepast eerder zoiets betekenen als dat we onze geloofsgenoten niet mogen doden… (Wat mij evident lijkt en een non-issue zolang we niet discussieren over oorlog tussen twee christelijke landen) Een andere vertaling die ik gehoord heb is dat het woord Christen iets betekent als ‘horend bij Crhistus’. In dat geval horen wij bij de Gezalfde, en is onze bedoeling om naar Christus te wijzen… Die trouwens ook interessante dingen zei over menselijk op zoek zijn naar macht:

“Gij zult u niet rabbi laten noemen; want een is uw Meester en gij zijt allen broeders. En gij zult op aarde niemand uw vader noemen, want een is uw Vader, Hij, die in de hemelen is. Laat u ook geen leidslieden noemen, want een is uw Leidsman, de Christus. Maar wie de grootste onder u is, zal uw dienaar zijn. Al wie zichzelf zal verhogen, zal vernederd worden en al wie zichzelf zal vernederen, zal verhoogd worden” Matt 23:8-12.

Uiteindelijk is er zoiets als het priesterschap van alle gelovigen. We hebben mensen nodig die dingen organiseren, en leiders, en leraars… (vul maar in) Maar de bedoeling is dat die ons helpen om geestelijk volwassen te worden, niet dat ze ons kleinhouden en dat wij gewone gelovigenj dienen om hun imperium in stand te houden of zoiets. We moeten allemaal samen werken en het Koninkrijk openbaar maken! En uiteindelijk is de enige middelaar tussen ons en God niet een mens, maar Jezus!

All praise to Him

shalom

Bram

april 7, 2009

waarom ik niet anders kan dan postmodern en christen zijn…

Een bekentenis: Ik kan echt niet anders zijn dan christen. Volgeling van christus. Ironisch is wel dat het mij aan de andere kant dikwijls niet lukt om echt Christus te volgen in de praktijk. Maar ik kan niet anders dan proberen en daarin groeien, Jezus kan mij blijkbaar niet loslaten…

Sommigen zullen zeggen dat het simpelweg komt omdat ik zo ben opgevoed. Dat is wel waar, maar dat kan zeker niet deterministisch gesteld worden: er zijn echt enorm veel mensen die ik ken die net als mij gelovig zijn opgevoed die afgehaakt zijn. Dus dat is geen antwoord op de vraag waarom ik nog steeds Christen ben. Het is ook zo dat ik veel van de dingen waarop de mensen van mijn generatie zijn afgeknapt best snap. Waarschijnlijk zou ik veel van die mensen die indertijd met mij op kamp geweest zijn en die nu allang niet meer geloven best kunnen begrijpen. Maar soms vraag ik mij af wat de dingen waar ze op afgeknapt zijn iets met Jezus te maken hebben. En of Jezus niet zelf ook was afgeknapt op veel dingen…

Ik moet zeggen, ik neem zeker niet alles klakkeloos aan van ‘de kerk’, in dit geval de evangelische traditie, als er zoiets zou bestaan in een wereldje dat soms teveel op hypes lijkt te draaien. Er zijn veel dingen, waar ik het niet mee eens kan zijn, en die mijn geloof zwaar zouden naar beneden halen moest iemand mij kunnen overtuigen dat het toch zo is vrees ik. Ik heb grote moeite met ‘left behind’-eindtijdkitch, met superioriteitsdenken, welaartsevangelie met mensen die God als automaat gebruiken om alles te krijgen wat ze nodig hebben, en met uit de context gehaalde en op andere manieren misbruikte bijbelverzen. En nog veel meer dingen die mij absoluut niet verder bij God kunnen brengen.

En ja, misschien ben ik soms een tikkeltje ‘post-evangelisch’, en ben ik eigenlijk zowiezo redelijk postmodern, al ben ik dat woord ondertussen kotsbeu en weet ik dat ik het nog veel ga gebruiken in dit essay… En sorry, ik kan niet anders zijn dan gematigd postmodern vrees ik, het is zoeist als vlaming zijn voor mij, ik ben het gewoon van nature uit… Ik heb vrees ik een sterk wantrouwen alle claims van absolute waarheid, en ik kan niets met het overanalytische modernistische denken. Ik kan ook niets met fundamentalisme van enige soort (inclusief Richard Dawkins) en ik heb veel meer aan verhalen en symbolen dan aan analyse en dissectie… Ik zie ook veel meer in het joodse rabbijnse systeem waarbij een vraag niet beantwoord werd met een pasklaar antwoord, zoals wij altijd direct willen, maar met 10 andere vragen om mee te worstelen, waarbij je als mens en gelovige groeit door ermee te worstelen, dan ik zie in een alles willen antwoorden en de bijbel gebruiken als een boek om overal antwoord op te vinden. Ik geloof trouwens niet dat de bijbel zo geschreven is.

Misschien is het postmodernisme gevaarlijk omdat het te diffuus en relatief is, maar ik vanuit mijn gezichtspunt zie evenveel gevaar in het modernistische synchretisme (geloofsvermenging) met het rationalistische ‘wetenschaps’denken dat het geloof en heel de wereld helemaal dissecteert en vastprikt als een gedroogde vlinder. Dat paradigma is voor mij failliet, en niets kan mij er terug in brengen. En ik zie hoe het Christendom veel schade heeft opgelopen door er teveel van te absorberen. Dat het postmodernisme het christendom schade kan toebrengen is natuurlijk ook waar. Christus overstijgt modernisme, postmodernisme, en alle andere wereldbeelden, en kan dat ook niet anders… Maar aan de ene kant moet het christdendom gecontextualiseerd worden in elk wereldbeeld -inclusief ingaan tegen wat er mis is daarin- en anderzijds geloof ik sterk dat het postmodernisme wel bepaalde dingen kan en zal rechttrekken die beschadigd zijn in het modernisme…

Oke; Wat ik niet ben en nooit zal zijn: een ‘hardcore postmodernist’ die alle waarheid ontkent. Integendeel, ik geloof zo sterk in de Waarheid, dat ik niet geloof dat wij ze ooit 100% gaan kunnen vatten, vastleggen, communiceren of 100% accuraat en volledig vastleggen in -bijvoorbeeld- een systematische theologie. Elke theorie is maar een benadering. Elke menselijke uitspraak wordt beperkt door de manier waarop in een gegeven taal begrippen zijn afgebakend. Niemand kan claimen de absolute waarheid op zak te hebben, omdat ze te groot is om ooit helemaal te vertalen naar dingen die we in menselijk gestructureerde woordjes kunnen gieten…

Leidt dat dan tot een ‘iedereen heeft evenveel gelijk’? Natuurlijk niet. Sommigen zitter er dichter op dan anderen, en en bepaalde mensen zitten er helemaal naast. Waarschijnlijk zit in de meeste gevallen niemand er 100% op, maar als we een hoog genoeg percentage hebben, kunnen we verder. Kijk naar de geschiedenis van het christendom, naar al die groepen en individuen die allemaal een iets andere theologie hadden. Geen 2 christenen zullen het ooit eens zijn op alle punten. Is dat een probleem? Niet altijd. Zijn alle dingen even waar? Natuurlijk niet…

En nog iets: Als Christen geloof ik niet dat de ‘waarheid’ zoiets is als een hoop geformuleerde stellingen die de juiste leer moeten ‘vangen’. De waarheid is een persoon: Jezus (‘de Weg, de Waarheid en het Leven’) En het christendom is niet zoals ik bepaalde mensen soms zie doen een geloven in een hoop stellingen en waarheden en dat is het. Het christendom is leven en Jezus volgen. Jezus zei nergens om de mensen te overtuigen van ‘de waarheid’. Hij droeg zijn discipelen op om discipelen te maken, volgelingen, mensen die een veranderd leven hebben. Zo mag het ‘goede nieuws’ ook niet iets zijn dat we intellectueel kunnen aannemen en dat is het, maar is het iets dat ons leven ten goede moet transformeren, en liefst ook goed nieuws is voor de mensen om ons heen.

Ik ben Christen, of ik probeer dat toch te zijn, en ik kan niet anders, want ik ben gegrepen door Jezus. Niet de Jezus die alleen kwam om te sterven, en als we maar in ‘het kruis’ geloven is alles oké en gaan we naar de hemel. Dat is en vreselijke versimpeling van het Christendom die eigenlijk even destructief is als de vrijzinnige Jezus, ontdaan van alle bovennatuurlijkheid, die alleen maar een ‘goede leraar’ is. (probleem is ook dat geen enkele ‘goede leraar’ echt gevolgd wordt…) Ik ben gegrepen door de Jezus, ‘goede leraar’ en Zoon van God die mij blijft trekken en ‘kom, volg mij’ fluistert. De Jezus die de radicale wet van de liefde als basis gaf, de Jezus die opkwam voor mensen voor de mensen waarvoor niemand opkwam (om een vrijzinnig-katholieke godsdienstleraar dieooit had te citeren) Jezus die kwam met het Koninkrijk, en met goed nieuws. De Jezus die leerde om nederig voeten te wassen ipv macht en geweld. De Jezus die uiteindelijk eindigde aan het kruis, maar die door de dood niet gegrepen kon worden. De Jezus die bij ons is in de Heilige Geest.En dat is een heel leven verder op weg zijn, leren, worstelen, en groeien in relatie met Hem, en met mijn mede-gelovigen en alle andere mensen. We moeten samen vooruit…

shalom

Bram
ps: deze blogpost van henri is ook heel interessant

januari 27, 2008

heersen of dienen??

Ongeveer 2000 jaar christendom, en hoeveel is er misgegaan in die 2 millenia? Hoeveel van wat juist niet de bedoeling was is er gebeurd in de loop van onze Christelijke geschiedenis? Inplaats van het Koninkrijk van God hebben wij mensen 2000 jaar aan onze eigen koninkrijken gebouwd, en hebben dus niet veel anders gedaan dan de wereld rond ons, en soms zelfs stukken erger…

Wat was eigenlijk de bedoeling? Jezus kwam op aarde en predikte dat het Koninkrijk naderbij was. Een Koninkrijk niet als de koninkrijken van deze wereld, maar juist een koninkrijk van een nieuwe orde waarin de menselijke volgorde van macht en belangrijkheid blijkbaar omgekeerd is: l

Marcus 10:42 En Jezus riep hen tot Zich en zeide tot hen: Gij weet, dat zij, die regeerders der volken heten, heerschappij over hen voeren, en hun rijksgroten oefenen macht over hen. 43 Zó is het echter onder u niet. 44 Maar wie groot wil worden onder u, zal uw dienaar zijn; en wie onder u de eerste wil zijn, zal aller slaaf zijn. 45 Want ook de Zoon des mensen is niet gekomen om Zich te laten dienen, maar om te dienen en zijn leven te geven als losprijs voor velen.

Mattheus 23:7b Gij zult u niet rabbi laten noemen; 8 want één is uw Meester en gij zijt allen broeders. 9 En gij zult op aarde niemand uw vader noemen, want één is uw Vader, Hij, die in de hemelen is. 10 Laat u ook geen leidslieden noemen, want één is uw Leidsman, de Christus. 11 Maar wie de grootste onder u is, zal uw dienaar zijn.

En toch, ondanks alles, hebben we zoals alle mensen een heel imperium opgebouwd dat wel gebaseerd is op die dingen wiens afwezigheid een kenmerk van het Koninkrijk zou moeten zijn: machtsstructuren, eretitels, hierarschische piramides, etc… In feite hebben we de hele structuur van het Romeinse rijk overgenomen, en dat is niet alleen zichtbaar in de katholieke kerk, ook onze evangelische kerken kunnen zo opgebouwd zijn… Terwijl eigenlijk allen God aanspraak kan maken op die macht, willen wij mensen een stukje van de koek meepikken en maken ons eigen koninkrijk van het christendom inplaats van mee te bouwen aan dat van God.

Macht is niet iets waar Christenen aanspraak op kunnen maken. christenen worden gevraagd om te dienen, niet om te heersen. Zoals Jezus die de voeten van de discipelen waste, een slavenwerkje waar de leerlingen zelf hun neus voor zouden ophalen. Paulus roept zijn lezers op verschillende plaatsen op om zich te onderwerpen, maar nergens wordt gezegd dat we die overheersing kunnen claimen, integendeel, juist het niet heersen maar onderwerpen en dienen is het kenmerk van de Christen.

Hoe zou de geschiedenis eruit gezien hebben als we als christenen al 2000 jaar hadden doorgehad dat Jezus het meende dat we onze vijanden moeten liefhebben inplaats van ze zoals alle barbaren uit alle tijden gedaan hebben ze dikwijls gewoon een kopje kleiner gemaakt hebben? Waar zien we in de geschiedenis de vredestichters uit de zaligsprekingen???

Christus was een echte revolutionair, maar van een andere orde dan de revolutionairen van deze wereld, waarbij de macht gewoon van de ene groep mensen naar de andere overgaat en er hopelijk iets verbetert voor de mensen. Jezus zegt ons te dienen in liefde. De grootste in het Koninkrijk is niet degene met het meeste geld, de grootste mond, de meeste macht, nee, dat soort mensen zullen juist heel klein zijn. De grootste is diegene die dient in Liefde. Geen Napoleon of George Bush Jr, maar Moeder Theresa of Pater Damiaan… Niet de groten uit de geschiedenis maar vooral mensen die nooit bekend geweest zijn groot in het Koninkrijk!!!

Het is niet ons Koninkrijk, maar dat van God.
Niet onze agenda, maar die van God…
Het is genade van God, niet ons werk…
Nederigheid is een badis, hoogmoed de gevaarlijkste van alle zonden…

Heer,
Niet mijn wil,
maar Uw wil geschiede

Yeshua
All that glory
belongs alone
TO YOU

shalom

Bram

Blog op WordPress.com.