‘blog van Brambonius’

mei 3, 2009

Neo-monastiek (voorlopig overzicht)

Blijkbaar is er in christelijk nederlandstalig blogland -en vooral nederlands, ik zie niet veel andere belgen- een kleine blogstorm geweest over new monasticism, wat ik hier meestal vertaald heb met neo-monastiek (in mijn titels toch), al zijn de termen nieuwe monastiek en nieuw monnikendom ook al gebruikt geweest. We zullen we zien welke term uiteindelijk in het nederlands gaat gebruikt worden zeker…

Veel woorden, maar het gaat nog steeds over dingen die hier nog zelfs maar amper in de kinderschoenen staan… Maar als het Gods plan is, dan komt dat wel. en anders maakt het niet veel uit… Ik ben in ieder geval geinspireerd…

Hier een overzicht van mijn posts over het onderwerp:

neo-monastiek (new monasticism)
neo-monastiek II
neo-monastiek III

Verder een interessant nieuw artikel uit het nederlands dagblad, dat  over  ‘nieuw monikendom’ spreekt, te lezen op de blog van Jan Wolsheimer.

Een artikel van het nederlandse emerging netwerk

Johan ter Beek over het onderwerp (check ook de rest van zijn blog, hij schrijft momenteel veel over dat onderwerp)

[Deze links bevatten allemaal nog veel meer links om op door te klikken…]

Ergens is het vreemd om zo over een onderwerp te schrijven waar ik in mijn hart mee bezig zou willen zijn maar waar in de praktijk nog niet veel van komt.

Jezus, ontferm u over mij…

shalom

Bram

april 27, 2009

relevantie of opoffering??

In onze westerse cultuur zijn we schuldig geweest aan het normaal maken(to sanatize) van het evangelie. In uitzoeken hoe we op een relevante manier Christus kunnen delen, zijn we vergeten dat de gekruisigde Christus een struikelblok is voor sommigen en een dwaasheid voor anderen. (zie 1 Cor 1:23) In ons verlangen naar een relationele aanpak , zijn we boord gegaan met ‘vriendschapsevangelisatie’, alleen zijn we vergeten hoe we vrienden moeten zijn, zeker met iemand die anders is dan ons. We leven in zo’n comfortabele en tolerante cultuur, dat we hebben vergeten hoeveel het kost om ons geloof te delen. Temidden van al onze preken over ‘succes theologie’ zijn we de plaats van opoffering(sacrifice) vergeten.(…)Doorheen de geschiedenis betekende over Jezus spreken lijden. Jezus waarschuwde ons dat het zo zou zijn, sprekend over de zegen die zou komen ‘mensen smaden, en vervolgen, en liegende alle kwaad tegen u spreken, om Mijnentwil’ (mattheus 5:11) Lees eender welk goed boek over Christelijke martelaars, en je komt de eerste bisschoppen tegen, waarvan sommigen zo bang warend at ze leefden ‘als levende martelaren’. DE koptische kerk doorstond de ‘eeuw der martelaren’. Je kan ook lezen over de voor-reformatorische hervormers als Jan Hus, die aan een paal verbrand werd voor ketterijen die voor velen onder ons normale leer zijn. En over de christelijke slachtoffers in de grote oorlogen, zoals de ontelbare Hongaarse priesters die vermoord werden tijdens en vlak na de tweede wereld oorlog, eerst door de nazi-bezetters, en daarna door de sovjet-bevrijders.

(…)Het offer en de kost van missie kan niet genegeerd worden. Maar wat betekent dat voor ons? Misschien zijn onze levens veel te comfortabel om te beginnen oncomfortabel te leven. Misschien zijn we te verlegen van de uitdaging van het evangelie om anderen uit te dagen.

Mijn grootste angst voor de ‘boiler rooms’ die zich over de hele wereld ontwikkelen is dat ze te comfortabel worden, dat het offer en de kosten minimaal zullen worden. Onze boiler room zouden zich op de moeilijkste plaatsen moeten bevinden. Tussen de armsten der armen, onder hen die verloren zijn zelfs voorbij we kunnen indenken, zouden wij moeten aanwezig zijn in de naam van Christus, en zo een welriekend ‘ofer van lofprijs’ worden (heb13:15) als we onze leven neerleggen als levende offers (rom 12:1) Het is daar dat het Koninkrijk komt!

De bovenstaande text komt uit het boek Punk monk, van Andy Freeman en Pete Greig, over hun ervaringen met neo-monastiek zoals die gegroeid is uit de 24-7 beweging. Een meer evangelische vorm van new monasticism, die misschien meer op St-Benedictus dan St-Fransiscus gebouwd is, zonder een echt anabaptistisch/anarchistisch kantje zoals bij Shane Claiborne en Ruthba wel aanwezig is. Het woordje ‘boiler room’ gaat zowel over de gemeenschap als over het gebouw waar ze hun gebedsruimte hebben. Maar hoe interessant dat ook is, dat is niet de reden waarom ik dit stukje vertaald heb…

Het statement in de eerste allinea heeft mij aan het denken gezet. Proberen we in onze pragmatisch evangelische neigingen dikwijls  niet teveel om het evangelie te polijsten, glad en verkoopbaar te maken? Ik denk enerzijds dat er een spanningsveld is tussen maatschappelijk relevant willen zijn of ‘contextualiseren’ enerzijds, en het niet verliezen van de aanstoot en de dwaasheid van de gekruisigde christus…

Als we het over het eerste hebben: we moeten de taal gebruiken van de cultuur waarmee we communiceren. we moeten ons niet wegsteken in een subcultuur en mensen proberen te bekeren tot ons cultuurtje, maar we moeten mensen bij christus brengen. Veel van de dingen waar we mensen mee wegjagen van Christus zijn de aanstoot van ons Christelijk wereldje, die mensen wegjaagt lang voor ze Christus genoeg leren kennen..

En dan pas krijgen we het probleem dat de gekruisigde en opgestane Christus voor velen belachelijk of zelfs afstotelijk is. Dat is niet te vermijden, en dat is gevolg van onze vrije wiil als mens… sommigen gaan de boodschap van Jezus die zichzelf opofferde voor ons en onszelf opdraagt om elke dag ons eigen kruis op te nemen en hetzelfde te doen niet aanvaarden.

Hoe dikwijls laten wij het zover komen dat mensen ons smaden en kwaad van ons spreken, niet omdat we anders zijn, of omdat we Christen zijn, whatever dat is, maar omdat ze weten wat de boodschap van Christus is en ze die afwijzen? En als dat het geval is, gaan we ons dan gezegend voelen, zoals Jezus zegt in Mattheus 5?

Om terug te komen op die relevantie, we moeten Jezus zo communiceren dat ons publiek ons begrijpt. Jezus gebruikte ook alledaagse beelden voor de gewone judeëer uit zijn tijd: schapen, vijgenbomen, druiven,… en we moeten de boodschap zo vertalen dat ze te begrijpen is. Paulus zegt ook dat hij jood met de joden werd, en griek met de grieken, etc…

Maar als we alleen hip en relevant willen zijn, dan ontzenuwen we de kern van de boodschap. Jezus kwam niet om ons cool te maken, maar om ons te leren onszelf nederig te maken… Alle wereldse eer en de lof van mensen zouden niets voor ons mogen betekenen…

Alle eer aan Hem!

shalom

Bram

maart 22, 2009

nieuw calvinisme als idee dat we wereld verandert???

 Time magazine had een jaarlijkse special met 10 ideëen die de wereld zouden kunnen gaan veranderen, en tot grote verbazing van velen stond op de derde plaats ‘new calvinism’: het nieuwe calvinisme dus.

Nu, als er binnen het christendom één richting is die mij niet veel zegt dan is dat vrees ik wel calvinisme, waar ik zowiezo nooit veel mee heb gehad: het heeft altijd ver van mijn bed gestaan, ik ben hier in belgië opgegroeid tussen evangelische/pinksterkerken enerzijds en vrijzinnige katholieke scholen anderzijds. Maar toen ik mij meer op het internet begaf kwam ik op fora en websites regelmatig felle calvinisten tegen van het type dat alle niet-calvinisten bijna bij voorbaat verketterde. Het opstapelen van donderende rationele elementen om gelijk te hebben en de agressiviteit van bepaalde van die types heeft mij altijd afgeschrikt, en theologisch heeft het mij nooit iets gezegd, en zal dat starre deterministische wereldbeeld mij ook nooit zoveel zeggen… Laat staan alle afgeven op Arminius, alsof er een twee-partijensysteem zou bestaan waarbij één van de twee gelijk moet hebben. Er zijn zowiezo veel meer meningen dan die van Arminius en de volgelingen van Calvijn, en ook Calvijn hamerde veel minder op determinisme dan zijn latere volgelingen. Het Mohler-citaat van time-magazine zegt mij genoeg: “The moment someone begins to define God’s [being or actions] biblically, that person is drawn to conclusions that are traditionally classified as Calvinist.” Sorry, maar mij komt dat arrogant over, ik geloof dat er veel mensen de bijbel bestudeerd hebben: evangelischen, katholieken, orthodoxen, kopten, anabaptisten, etc en de meeste daarvan kwamen niet tot dat determinisme, misschien wel met een heel goede rede.

En als je dan als een van de boegbeelden van dat ‘nieuwe’ calvinisme’ Mark Driscoll krijgt, die soms zo sexistisch is dat ik mij als man al beledigd ren aangevallen voel van wat hij soms uitkraamt: sorry, ik heb geen en nog minder interesse in geweld, worstelen, macho-zever en zijn zogezegde ‘bijbelse’ rolverdelingen… Dan groeit mijn interesse niet.

Maar een andere opmerkelijke kant van het verhaal moet ook niet onopgemerkt blijven: Eén van de 10 ideëen die de wereld kunnen veranderen in 2009 is een opleving van Christendom, en niet zomaar Christendom, maar een redelijk ‘hardcore’ en compromisloze vorm ervan, die meer op God gericht is dan op de mens, na een hele tijd (ook in evangelische kerken) van heel mensgericht protestantisme. Dat op zich is in tijden van ontkerkelijking en secularisering heel opmerkelijk.

Veel mensen geloven dat religie op sterven na dood is moeten daar toch wel van geschrokken zijn denk ik: Religie is niet dood. De georganiseerde religie verliest terrein, maar vage religiositeit wint terrein, en het ‘ietsisme’ is in opkomst, naast veel relishopping en new age selfmade-godsdiensten, en ontkerkelijkt christendom. En bovendien een sterke groei van de islam, die een plaats op begint te eisen in onze samenleving. Het atheistisch optimisme dat de mens de godsdienst aan het ontgroeien is in onze wetenschappelijke tijden moet toch wel een knak krijgen denk ik…

In hoeverre dat zogezegde ‘nieuw calvinisme’ op zich hier in belgië ooit iets zal betekenen weet ik niet natuurlijk… Ik denk (en hoop stiekem) ook dat time magazine zich ergens vergist met zijn pijlen op het calvinisme te gooien, maar dat ze wel een punt hebben dat een minder mensgerichte vorm van Christendom wel eens iets zou kunnen gaan betekenen in de toekomst. Persoonlijk denk ik daarbij niet in de eerste plaats aan het deterministische calvinisme (maar dat kan mijn fout zijn) Maar hoop ik meer op een injectie van een paar dingen uit de meest vergeten (en indertijd meest uitgemoorde) tak van de reformatie: het anabaptisme. Een holistsich Christocentrisme, en radicaal discipelschap, dat zijn dingen die de wereld kunnen veranderen. Jezus in het centrum van ons leven, christen zijn niet alleen als hobbie en ‘geestelijk consumeren’, maar serieus proberen Jezus te volgen. Een Christendom dat effectief ons hele leven kost, dat niet een soort weekend-tijdverdrijf is voor op zondagmorgen, een naar binnen gericht consumerend opladen op een conferentie om daarna verder de wegen van de wereld te volgen maar een Jezus betrekken in elk deel van ons leven, en ambassadeur zijn van het Koninkrijk van God waar we zijn op elk moment.

En dat is wat ik zie in de missionaire tak van de emerging Church en new monasticism, bij shane Claiborne, Mark van steenwyk, en bij waarschijnlijk veel naamloze mensen die veel minder lawaai maken dan de Mark Driscolls vand eze wereld: een simpel maar diep volgen van Jezus, niet alleen maar ook samen. Niet de nadruk leggen op discussieren over doctrine, maar laten zien met heel ons leven dat we ze serieus nemen. Een meer eucemenische ‘mere Christianity’ misschien, die probeert om een historisch orthodox christendom te volgen, gericht op Jezus als de weg de waarheid en het leven, en een uitleven van de wet van de liefde.

Ja dat zou de wereld kunnen en moeten veranderen: Als we echt van God leren houden boven alles, en van onze naaste als onszelf. Echt onze medemens even belangrijk vinden als onszelf boven alle roerende en onroerene goederen, ons gelijk en onze reputatie en zelfs ons eigen leven. Echt God als Schepper serieus nemen, dus niet alleen discussieren over dat Hij de wereld gemaakt heeft, maar gewoon zorg dragen voor de Schepping. Nedering in liefde respectvol met de medemens omgaan, voor onze vijanden bidden en niemand afschrijven of veroordelen.

Ook ikzelf heb dan nog een lange weg te gaan…

en ik wil vragen om voor mij te bidden want ik sta nog nergens als volgeling van christus…

shalom

Bram

maart 5, 2009

een alternatief eindtijdscenario?

Okay dit is een nogal heavy en lichtjes doomy post… eigenlijk is deze onststaan als antwoord op een blogpost van johan ter beek en dan een stuk langer geworden….

Waar beginnen we?  Wat als onze eindtijdtheoriëen niet blijken uit te komen (arme Hal Lindsay) en de terugkomst van Jezus niet voor direct is, maar voor ergens in een verdere toekomst, en als er in de veel nabijere toekomst eerst nog een instorting van onze zogezegde westerse beschaving (en meer zelfs) zit aan te komen? Hoe zit het met ons christenen dan?

Zowiezo zijn er in deze laatste 2000 jaar, en zeker ook daarvoor, wel meer wereldrijken opgekomen en daarna gevallen, dus zo speciaal zou de neergang van de onze vrees ik toch niet echt zijn… Het einde van de wereld is het zeker niet, behalve misschien voor onszelf dan, maar niet zo speciaal in de geschiedenis van planeet Terra…

Maar spijtig genoeg: het kan wel eens erger uitpakken dan dat: We blijven roofbouw plegen op de planeet, en dat gaat zoals het nu gaat vrees ik echt geen 100 jaar meer duren voordat dat tot serieuze problemen komt… Millieucrisissen, vervuiling, ecologische rampen, zeespiegelstijgingen, aardbevingen,… dit samen met andere problemen (onrusten, oorlogen, instorten van het geldsysteem, wegvallen van onze moderne communicatie?,…) kan wel eens een heel andere wereld creëeren op niet zo’n lange tijd… dit is het worst case scenarie, en ik hoop met heel mijn hart dat het niet zo zal zijn, maar ik ben bang dat de roofbouw die we op onze zuster, moeder aarde plegen, ons uiteindelijk zuur zal opbreken.  en ik lijk overal in ons ‘westers rijk’ barsten te zien, die misschien alleen maar inbeelding zijn. 

We moeten altijd hopen op de wederkomst, maar aan de andere kant blijven in deze wereld gewoon leven, en moeten we blijven Jezus volgen, die ons allemaal als christen de wereld in zendt… Laten we er nu dus eens vanuit gaan dat dat (net zoals in het jaar duizend, of bij de val van het romeinse rijk, of in het jaar 2000,…) niet zo is dat ‘de apocalyps’ van ‘left behind’ verhaaltjes eraankomt en jezus terugkomt als culminatiepunt van de rampen die ons (hopelijk niet) te wachten staan. Waar staan we dan als Christen? Wat doen we dan als overlevenden die in een ondersteboven gedraaide wereld zitten?

Dan is het het met spelen gedaan, dan wordt het terug naar af met heel onze beschaving… Maar wat ik dan geloof is dat we dan, als christenen, inderdaad opeens echt licht en zout zouden kunnen zijn, omdat we, ook al beseffen wij die gevangen zitten in de tijdsgeest van consumerisme en kapitalisme dat niet zo goed, dat we een enorm potentieel hebben van een alternatieve samenleving: als we erin slagen om eens echt Jezus te volgen en anders te zijn zoals bijvoorbeeld de kerk van handelingen… Samen delen, leven in liefde en zelfopoffering,… Samen met mekaar delen wat we nodig (en veel mensen zullen nood hebben) en ook met de mensen buiten onze kring die het nodig hebben zoveel we kunnen. Dat potentieel is wat mij enorm inspireert bij Shane Claiborne en new monasticism, en meer algemeen ook in wel wat emerging church richtingen…

eigenlijk zouden we het nu ook al moeten doen, maar soit,…  Op zo’n crisismoment moeten we echt terug gaan naar Jezus echt volgen, en als we dan echt Hem op de eerste plaats zetten en ons laten leiden door de Geest (en niet alleen zingen dat we dat doen… we zouden dat in theorie nu ook allemaal moeten doen, maar in de praktijk nemen de prioriteiten van de wereld het meestal over..) en dat we daarbij kunnen leren van bijvoorbeeld bepaalde monastieke tradities, anabaptisme, de eerste kerk,… En als we onze hoop op de dingen van de wereld blijven stellen, zullen we net als de wereld alles kwijt zijn, en niets te bieden hebben. Terwijl een radicale alternatieve manier van leven ons niet alleen kan helpen te overleven in de (hopelijk hypothetische) instortende wereld, maar ons zelfs kan helpen om echt een licht te zijn, een evangelie dat niet alleen goed nieuws is voor ons gelovigen, maar dat ons helpt om goed nieuws te zijn voor de wereld in nood rond ons, wat eigenlijk altijd de bedoeling was denk ik…

Mooie woorden allemaal, maar spijtig genoeg blijft het voor mij ook maar bij nadenken vrees ik 😦 Maar ik wil echt leven volgens de Weg, en Christus volgen…

zucht… lange Weg te gaan

shalom

Bram

januari 27, 2009

de ‘emerging church’

Emerging church

Voor mijn lezers die me de woorden ‘emerging church’ al hebben horen gebruiken, maar die niet weten waar het om gaat, hier even een kleine inleiding in de ‘emerging church’:

wikipedia spreekt van “een christelijke beweging die eind 20e eeuw is opgekomen. De term is een overkoepelend begrip voor een grote diversiteit aan nieuwe – dikwijls experimentele – vormen van (missionair) kerk-zijn in een postmoderne cultuur.” In het kort gaat het dus om proberen Christen te zijn in een veranderende wereld met veranderende mensen… De tijd van het modernisme, met een heel sterke nadruk op rationele waarheden, is failliet, en het postmodernisme, wat dat ook is, vervangt langzaam de oude verhalen… En dat komt dan tot uiting in een hele melting pot waar geen lijn in te trekken is… Mensen die gefrustreerd zijn in hun kerkelijk kringen proberen om het Christen-zijn en het volgen van Jezus opnieuw invulling en diepgang te geven. Daarom er sprake is van een heel brede beweging, is het moeilijk om er een goede typering van te maken, en beschrijvingen verschillen dus ook enorm..

als we toch proberen een lijn te trekken, wat typeert meestal de ‘emerging church’?
Ten eerste, de nadruk ligt op Jezus, en ook wel op de hele drie-eenheid. Jezus wordt over het algemeen heel belangrijk geacht, niet alleen zijn dood en offer, maar ook zijn voorbeeld en zijn leringen, en zijn opstanding. sommigen noemen zich zelfs ‘red letter Christians’, naar de oude bijbels waar de woorden van Jezus in rode letters gedrukt zijn… Dit geeft ook dikwijls een veel grotere betrokkenheid in de samenleving, en met de mensen die het minder hebben…
Ook is er absoluut geen dualisme tussen w<at christelijk is en wat werelds is, maar een ‘transformatie van de seculiere rumite’: Er is meestal een grote weerstand tegen een wereldbeeld dat scheiding maakt tussen ‘de kerk’ en ‘de wereld’, en diwijls is er een visie voor het Koninkrijk van God om door te breken in deze wereld. Er is ook een openheid naar andersdenkenden en een houding dat we van iedereen kunenn leren… Dit geeft ook veel weerstand tegen evangelische subcultuurtjes. 
Er wordt ook veel nadruk gelegd op gemeenschap, op vriendschappen en relaties en zeker niet op programma’s en op structuren, wat meestal tot kleinere, persoonlijkere groepen leidt. Ok zijn er meestal anti-autoritare leiderschapsstructuren, en leiders staan in dienst van de gemeenschap en zijn nooit bedoeld om de baas te spelen. Macht wordt wantrouwend bekeken.
Belangrijk is ook het priesterschap van alle gelovigen, waardoor we allemaal geen consumenten mogen zijn, maar allemaal producenten zijn. Dit geeft ook weerstand tegen kerksystemen met een podium/publiek houding.
Creativiteit in navolging van de Schepper in wiens beeld wordt ook sterk gewaardeerd, en dat geeft nieuwe artistieke expressies in kerk en samenleving, en vormen van alternatieve aanbidding. spiritualiteit neemt een belangrijke plaats in en wordt op nieuwe (of juist heel oude) manieren beleefd.
De bijbel wordt meestal heel hoog wordt geacht, maar meestal niet als ‘onfeilbaar’ op de fundamentalistische manier beschouwd, discussies over natuurwetenschappen en de bijbel worden bijvoorbeeld niet zinnig geacht, en de nadruk ligt ook niet op bijbel als een boek dat we moeten geloven als droge waarheid, maar ook vooral als een doe-boek, al wordt de bijbel zeker ook niet wettisch bekeken… Dikwijls wordt ook gesproken van missionair leven, waarmee bedoeld wordt dat we als Christen allemaal gezonden zijn om in de wereld te gaan, inplaats van ons in een christelijk subcltuurtje te bouwen en proberen mensen daarin te trekken…
Ook wordt er meestal afgestapt van te uitgewerkte systematische theologie-systemen. Sommigen spreken zich liever niet uit en leggen de nadruk op onze relatie met mensen en God meer dan op alle doctrine juist hebben. ook is er veel interesse in narratieve theologie, het bekijken van de bijbel als één groot verhaal van God met de mens.

Allemaal dingen die ikzelf wel interessant vind en waar ik het meestal wel mee eens ben. Veel punten die ikzelf ook allang wil aankaarten zonder dat ik dat daarom onder invloed doe van die emerging-whatever…

Ook ligt soms in de uitwerking de nadruk op nieuwe technologiën, veel van de ‘emerging discussie’ speelt zich bijvoorbeeld af op weblogs. Sleutelfiguren binnen de beweging discussiëren over het internet om samen tot nieuwe theologische benaderingen te komen… Nu is het zo dat de emerging church blogosphere op zijn ergst is als één of andere vervelende rapper die niets anders doet dan over zichzelf rappen. Veel bloggers hebben het soms maar over emerging dit en emerging dat, totdat ze soms bijna  vergeten dat ze eigenlijk nietnaar hun eigen navel moeten wijzen maar naar Jezus Christus… Maar we moeten ons niet blindstaren op de vinger die eigenlijk naar de maan zou moeten wijzen… 

Mij is het soms ook niet zo duidelijk, maar het is me wel duidelijk dat tussen alle menselijke prutsen en ploeteren de Geest aan het werk is op nieuwe manieren, zoals ook bij de heel verwante neo-monastiek het geval is… Over veel punten valt te discussiëren, maar dat is evengoed het geval met veel dingen die we als evangelisch, pinkster of eender welke andere christen als vanzelfsprekend ervaren… Ik hoop ook dat die discussie meer op gang komt..

shalom

Bram

ps: behalve de blog van filip de cavel weet ik geen links van belgische sites over het onderwerp (of het moest marc verhoeven zijn, die heel vergezochte anti-artikelen heeft die kant noch wal raken). In nederland is er onder andere het emerging netwerk, waar je ook links kan vinden naar een aantal bloggers, waaronder Johan ter Beek, die ook een boek geschreven heeft over het onderwerp… Verder ook interessant is deze studie over het onderwerp.

december 10, 2008

Neo-monastiek (new monasticism)

dag beste ingebeelde lezertjes;

Voor diegenen die niet zoals ik vanalle christelijke stromingen hebben onderzocht de laatste tijd, zullen sommige woorden en namen die ik gebruik redelijk onbekend zijn, daarom gaan we er eens een paar verklaren, we beginnen met het ‘new monasticism’, waarvoor ik het nederlandse woord ‘neo-monastiek’ voorstel (als zelfstandig en bijvoelgijk naamwoord) want er bestaat voorzover ik weet geen nederlandse term voor. De engelse term is trouwens op die manier ook maar in gebruik sinds 2004 trouwens.

Mijn kennismaking met het idee kwam van het levensveranderende boek ‘the irresistible revolution’ van Shane Claiborne, die zelf leeft in een nieuw-monastieke gemeenschap ‘the simple way’, maar er zijn veel meer interessante dingen over de beweging te zeggen. Nieuwe monastiek, dat gaat dus over een soort van ‘nieuwe monniken’, en een nieuw soort van kloosterleven… Op zich is dat idee al iets redelijk speciaals in deze wereld, ik denk dat er bijvoorbeeld in belgië heel weinig roepingen zijn in de kloosterordes, als er al zijn, veel kloosterordes zijn aan het vergrijzen tot de laatste het licht uit doet… Ook is het heel opvallend dat monniken in het christendom wel algemeen voorkomen bij katholieken en orthodoxen, maar zo goed als afwezig zijn in protestantse kerken en alle afgeleiden daarvan; de eerste kwamen op in de anglicaanse kerk rond 1850, en bij andere protestantse orden, meestal lutherse spreken we van meestal heel kleine pogingen vanaf iets voor de jaren 50 vorige eeuw. De bekendste nieuwkomer is evenwel de eucemenische orde van Taizé, die waarchijnlijk zonder al te veel concurrentie de meest opvallende nieuwe kloosterorde van de 20ste eeuw is.

Maar de beweging waar shane Claiborne ongewild de woordvoerder van werd door zijn eerste boek te schrijven is nog net iets anders. De neo-monastiek mag dan eucemenisch zijn, maar veel van de inspiratie komt uit protestantse hoeken van het christendom die eigenlijk absoluut geen kloosterneigingen kennen: Claiborne zelf is een (post-)evangelical met onder andere roots in Willow Creek, en de ‘missio dei’ gemeenschap heeft zich aangesloten bij de mennonieten (anabaptisme), en de hele beweging wordt ook wel gelinkt met de ‘emerging church’ door sommigen, en er zijn ook banden met de katholieke kerk, al was het door de inspiratie van mensen als Dorothy day, Moeder Theresa, en de traditie van bijvoorbeeld St-Fransiscus en St-Benedictus…

Waar gaat het om? Om mensen die als Christen samen in gemeenschap leven, bidden en zorgen voor hun medemens. Dat moet niet als celibatair zijn, getrouwde koppels al dan niet met kinderen kunnen evengoed deel zijn van een neo-monastieke gemeenschap, en die zowel betrokken willen zijn bij de mensen die niet meekunnen in de maatschappij, als een ‘gedisciplineerd complentatief leven’ willen leiden. Niet dat daarom de leden altijd in hetzelfde huis wonen, of dat ze niet zouden werken verder, maar die twee dingen zijn wel heel belangrijk. Verder kunnen we heel wat leren over de beweging van de de twaalf principes van de neo-monastiek, zoals in 2004 geformuleerd op een conferentie die het officiële begin van de beweging vormde:

1- Verhuizen naar door het ‘Rijk’ verlaten plaatsen.
2- Delen van economische middelen met leden van de gemeenschap en de behoeftigen.
3- Gastvrijheid ten opzichte van de vreemdeling.
4- Aan de kaak stellen van raciale scheiding binnen de kerk en de samenleving, en actieve inzet voor rechtvaardigheid.
5- Nederige onderwerping aan Christus’ lichaam, de kerk.
6- Actieve vorming van leden van de gemeenschap als discipelen van Christus en gehoorzaamheid aan de regels die in de gemeenschap gelden.
7- Het bevorderen van een gezamenlijk leven van gemeenschapsleden.
8- Steun voor celibataire singles naast monogaam getrouwde koppels en hun kinderen.
9- Wonen in de directe omgeving van leden van de gemeenschap die leven volgens dezelfde regels.
10- Zorg dragen voor de schepping die God ons heeft gegeven en ondersteunen van lokale economie.
11- Bevorderen van vrede te midden van geweld en geweld oplossen binnen de gemeenschap in de geest van mattheus 18.
12- Toewijding aan een gedisciplineerd contemplatief leven.

Daar kunnen we verschillende opmerkingen bij maken. Bij regel 1 zien we dat het woord ‘Rijk’ (empire) gebruikt wordt, dit in navolging van de woorden van de eerste Christenen in het romeinse rijk(en bepaalde Christen-anarchisten), waarbij de US of A bekeken worden als een equivalent daarvan. Ook het gemeenschappelijk delen van goederen is in de eerste plaats afkomstig van de kerk uit handelingen… De grote verschillen met de ‘echte’ kloosters is dat er geen echte geloften zijn (van celibaat, armoede, gehoorzaamheid bij de meeste ordes) dat er meestal geen speciaal habijt is qua kledij, en dat er ook getrouwde mensen toegelaten worden, iets dat wel voorkwam bij bepaalde oude keltische kloosters, maar toch wel uitzonderlijk is. Ook zijn de leden zoals duidelijk is geen echte ‘geestelijken’, maar leken…

Op zich zijn er natuurlijk ook overeenkomsten met christelijke hippie-communes, die waarschijnlijk ook wel zulle bijgedragen hebben tot het ontstaan van deze beweging. De elementen van uit de wereld gaan, en in gemeenschap samenleven komen we hier ook al tegen, maar de nieuwe elementen van sterke nadruk op zowel sociale betrokkenheid als een gestructureerd contemplatief leven zijn denk ik wel de sterkste kenmenken van de beweging, en ook diegene die het monastieke karakter vormen, en een brug leggen met de traditie van bepaalde kloosterorden. Verder is ook de invloed van anabaptisme duidelijk, met een nadruk op de bergrede, en leven volgens de woorden van Jezus, en een oproep tot geweldloosheid, wat mooi overvloeit in een ‘uit de wereld, maar wel ten dienste van de mensen’ dat actieve kloosterordes altijd hebben gehad…

Dat kan bij mij niet anders doen dan inspireren!!

shalom

Bram

zie ook :

artikel in trouw.nl
new monasticism
jesus manifesto

Maak een gratis website of blog op WordPress.com.